اختلافات مبنائي در تركيب 1+5

اصرار و تاكيد كاندوليزا رايس براي اعمال دور جديدي از تحريمها عليه ايران نتوانسته است « سرگئي لاوروف » وزير خارجه روسيه را براي همراهي با طرحهاي جنون آميز واشنگتن متقاعد كند و مسكو همچنان بر مواضع خود پافشاري مي نمايد.

هرچند آمريكا از انتشار بخشهاي گزينشي از متن گزارش 16 موسسه اطلاعاتي آمريكا در خصوص فعاليتهاي هسته اي ايران اهداف خاصي را دنبال مي كرده لكن هرچه بيشتر زمان مي گذرد از تامين اهداف خود بيشتر مايوس مي شود و حتي اين گزارش به ابزاري عليه واشنگتن و مواضع سياسي ـ تبليغاتي نومحافظه كاران تبديل گرديده است . بررسي اجمالي اين گزارش نشان مي دهد واشنگتن از انتشار آن هدف خاصي را دنبال مي كرد و درصدد بود چنين وانمود كند كه گويا تاسال 1382 فعاليتهاي اتمي ايران با مقاصد نظامي همراه بوده ولي بر اثر فشار بين المللي آنرا رها كرده و متوقف ساخته است . بنابر اين فشارهاي بين المللي بر ايران موثر بوده و به اهداف مورد نظر رسيده است . اين نكته از آن جهت اهميت دارد كه بر ضرورت تداوم فشار جهاني عليه ايران تاكيد مي كند و نشان مي دهد كه گويا ايران بايد همچنان تحت فشار باشد تا مسير ديگري غير از فناوري صلح آميز هسته اي را دنبال نكند.

شواهد و قرائن موجود نشان مي دهند كه چين و روسيه با اين جمع بندي و زمينه سازيهاي آمريكا چندان موافق نيستند. سرگئي لاوروف وزيرخارجه روسيه در اين مقوله برروي 2 نكته تاكيد مي ورزد و مي گويد :

اولا برآورد اطلاعات ملي آمريكا در مورد اينكه ايران برنامه اتمي با اهداف نظامي ندارد اطلاعات روسيه در اين مقوله را تاييد مي كند و ثانيا ادعاي آمريكا در مورد اينكه ايران قبل از سال 1382 برنامه اتمي با اهداف نظامي داشته قابل تاييد نيست و مدرك و سندي براي اثبات اين ادعا وجود ندارد و در واقع هيچ مورد نظامي در برنامه هسته اي ايران مشاهده نشده است .

اكنون كه گزارش 16 دستگاه اطلاعاتي آمريكا در معرض قضاوت عمومي قرار گرفته و تحليل هاي مختلفي در اين باره منتشر شده بهتر مي توان دريافت كه بوش و دستيارانش با انتشار اين گزارش ظاهرا به نوعي افشاگري عليه خود پرداخته اند ولي در ميدان عمل سعي داشته اند نقاط ضعف عملكرد خود در طول اين دوران 5 ساله را بپوشانند . نقاط ضعف بوش و دستيارانش تاكنون عبارت بودند از تضاد و تعارض اطلاعات منتشره توسط آمريكا و آژانس درباره فعاليتهاي هسته اي ايران و تكروي و يكجانبه گرائي آمريكا در اين پرونده كه عموما به تحكم واشنگتن به ديگران منجر شده است و اثبات دروغ پردازي و نادرست بودن اطلاعات ارائه شده توسط واشنگتن كه منجر به تنها ماندن آمريكا و انزواي واشنگتن در اين مقوله شده است .

گزارش اخير امنيتي آمريكا دقيقا با هدف سرپوش گذاشتن بر همين نقاط ضعف طراحي و اجرا شده است . آمريكا در اين گزارش با اينحال تلاش مي كند چنين وانمود نمايد كه اگرچه ايران امروزه هيچگونه فعاليتي با اهداف نظامي ندارد ولي براي آنكه به وضعيت قبل از سال 1382 برنگردد و به اهداف نظامي روي آور نشود بايد تحت فشار باشد . نگراني واشنگتن از اينست كه مسكو پس از افشاي ماهيت واقعي گزارشات دستكاري شده دستگاه هاي امنيتي آمريكا در اين بازي رسوا با بوش همراهي نكند. البته مسكو هم در چارچوب منافع و اعتبار خود به اين مسئله مي نگرد و اگر با مواضع واشنگتن همراهي نمي كند صرفا بخاطر خوشايند ايران نيست بلكه به اين نكته مي انديشد كه از همراهي بدفرجام با آمريكا چه سودي برده است نبايد از نظر دور داشت كه در مقايسه ميان شرايط سياسي ـ اقتصادي 6 كشور عضو 1 +5 اين فقط آمريكا است كه تحريم يكطرفه عليه ايران را در طول 28 سال گذشته ادامه داده و با برقراري تحريم جديد عليه ايران سعي خواهد كرد ديگران را هم در زيان گذشته اش شريك سازد تا در موقعيت مشابهي قرار گيرد.

به عبارت روشن تر واشنگتن سعي دارد با كشاندن ديگران به موضع تحريم عليه ايران به زمينه اي براي برقراري مناسبات اقتصادي با ايران دست يابد يا حداقل ديگران را هم از بازار پرسود ايران محروم سازد . دقيقا به همين دليل است كه در طيف 1 +5 مي توان به اختلافات مبنائي ميان آنها پي برد . به نظر مي رسد اين اصلي ترين منشا اختلاف نظر در تركيب 1 +5 باشد .

البته واشنگتن در طول اين دوران 5 ساله در هر فرصتي سعي كرده است آرا ديگران را با اعطاي امتياز در جائي ديگر به دست بياورد و در واقع حيثيت جهاني و اعتبار آنها را با بده بستانهاي رايج پشت پرده خريداري نمايد. لكن سير تحولات در مسير فعاليتهاي صلح آميز هسته اي ايران به جائي رسيده كه حتي واشنگتن هم ناچار به اعتراف است و خاطرنشان مي سازد كه هيچ سند و مدركي دال بر وجود اهداف نظامي براي فعاليتهاي صلح آميز هسته اي ايران در اختيار ندارد.

صرفنظر از اختلافات مبنائي در طيف 1 +5 حقانيت ايران در راه حفظ حقوق هسته اي خود و تثبيت آن در واقع تاكيد بر حقوق ملتها و كشورهائي است كه فردا ناچار به طي كردن همين راه پرفراز و نشيب هستند و بايستي در يك روياروئي نفس گير با زورمداران پر ادعا بتوانند حقوق و منافع خود را استيفا كنند. چرا كه در غير اينصورت هيچكس براي تامين حقوقي كه برروي كاغذ دارند بيش از خود آنها تلاش و استقامت و پافشاري نخواهد كرد.